Δρ Δημήτριος Ν. Γκέλης, Ιατρος, Ωτορινολαρυγγολόγος, Οδοντίατρος, Διδάκτωρ της Ιατρικής Σχολής Αθηνών, Ιατρικός Ερευνητής και Συγγραφέας Κορινθος.Τηλ. 6944280764 mail: pharmage@otenet.gr  www.pharmagel.gr www.gelis.gr

Θωμαΐδης Χ.Παύλος Ιατρός, Βιοπαθολόγος Βιοπαθολογικό Εργαστήριο Αδειμάντου 40 Κόρινθος Άσσος Κορινθίας Τηλ.2741026193, 6946806808 www.viopathologos.com/

Γκέλη Αικατερίνη Ιατρός Ακτινοδιαγνώστρια Άσσος , Κορίνθου

Ευάγγελος Γκόλας Ιατρός, Ωτορινολαρυγγολόγος Καλιάφα Σπ. 1Α Ιωάννινα Πρόεδρος της Ελληνικής Αντικαρκινικής Εταιρείας Ιωαννίνων +30 26510 49006 info@egolas.gr https://egolas.gr/

Δρ Χρυσάνθη Καραπάντζου, Assoc. Prof. Dr. med. MSc, Ιατρός, Ωτορινολαρυγγολόγος,Υπεύθυνη του τμήματος Facial Rejuvenation της Πανεπιστημιακής ΩΡΛ κλινικής της Ιατρικής Σχολής του Μονάχου (LMU), Γερμανίας. Διδάκτωρ της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου του Göttingen, Γερμανίας, Γεωργίου Ζερβού 19, Δράμα, 66100, Τηλ.:25210 57557, 6937377549, 6936580860, 6937377547 mail:chrisanthi24@yahoo.gr www.karapantzos.gr

Μελέτη που παρουσιάστηκε στο ENDO 2025 ανέδειξε ότι οι θάνατοι από καρκίνους που σχετίζονται με την παχυσαρκία αυξήθηκαν από 3,7 σε 13,5 ανά εκατομμύριο πληθυσμού μεταξύ 1999 και 2020, με περισσότερους από 33.000 θανάτους καταγεγραμμένους από 13 διαφορετικούς τύπους καρκίνου [1].

Ωστόσο, τα διαθέσιμα στοιχεία αφορούν κυρίως τις ΗΠΑ. Σε παγκόσμιο επίπεδο, οι διαφορές στη διατροφή, στην πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας και στους κοινωνικοοικονομικούς παράγοντες ενδέχεται να επηρεάζουν σημαντικά τα αποτελέσματα [3,4].

Καρκίνοι που σχετίζονται με την παχυσαρκία

Η Διεθνής Υπηρεσία Έρευνας για τον Καρκίνο (IARC) και η Αμερικανική Αντικαρκινική Εταιρεία (ACS) αναγνωρίζουν 13 τύπους καρκίνου που σχετίζονται με την παχυσαρκία: Kαρκίνος ενδομητρίου, μαστού (μετά την εμμηνόπαυση), παχέος εντέρου και ορθού, νεφρού, ήπατος, χοληδόχου κύστης, παγκρέατος, οισοφάγου (αδενοκαρκίνωμα), στομάχου (καρδιακής μοίρας), θυρεοειδούς, ωοθηκών, μηνιγγίωμα και πολλαπλούν μυέλωμα [5–7].

Μηχανισμοί Συσχέτισης

Η σχέση παχυσαρκίας και καρκίνου εξηγείται μέσω ποικίλων βιολογικών μηχανισμών:

• Ορμονικοί παράγοντες: Αυξημένα επίπεδα ινσουλίνης και IGF-1 ενισχύουν τον κυτταρικό πολλαπλασιασμό.
• Φλεγμονή: Η χρόνια φλεγμονή που συνοδεύει την παχυσαρκία δημιουργεί μικροπεριβάλλον ευνοϊκό για καρκινογένεση.
• Οιστρογόνα: Αυξημένα επίπεδα, ιδιαίτερα σε γυναίκες μετά την εμμηνόπαυση, επηρεάζουν την εμφάνιση καρκίνων μαστού και ενδομητρίου.
• Μεταβολικές διαταραχές: Διαταραχές στην ανοσολογική απόκριση μειώνουν την ικανότητα καταστολής των όγκων [6,7].

Στρατηγικές Δημόσιας Υγείας

1. Διατροφικές στρατηγικές: Προώθηση μεσογειακής διατροφής, περιορισμός επεξεργασμένων τροφών και αύξηση φρούτων και λαχανικών [8].
2. Άσκηση: Τουλάχιστον 150 λεπτά μέτριας σωματικής δραστηριότητας την εβδομάδα μειώνουν σημαντικά τον κίνδυνο [9].
3. Εκπαίδευση & πρόληψη: Δημόσιες καμπάνιες, σχολικά προγράμματα και στοχευμένες δράσεις σε κοινότητες με υψηλά ποσοστά παχυσαρκίας [10].
4. Ιατρικές παρεμβάσεις: Σε περιπτώσεις σοβαρής παχυσαρκίας, φαρμακευτική αγωγή (Οzempic, Mounjaro, κλπ. ή βαριατρική χειρουργική έχουν δείξει μείωση του κινδύνου καρκίνου [11].
5. Προσυμπτωματικός έλεγχος: Ενίσχυση προγραμμάτων πρώιμης διάγνωσης σε άτομα υψηλού κινδύνου [12].

Συμπεράσματα

Η παχυσαρκία συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης και θανάτου από αρκετούς τύπους καρκίνου. Στις ΗΠΑ, οι θάνατοι από καρκίνους σχετιζόμενους με την παχυσαρκία έχουν τριπλασιαστεί σε διάστημα 20 ετών, ενώ αναμένεται περαιτέρω αύξηση παγκοσμίως, εάν δεν ληφθούν μέτρα. Η συνδυασμένη εφαρμογή στρατηγικών πρόληψης, έγκαιρης διάγνωσης και θεραπευτικών παρεμβάσεων αποτελεί κρίσιμο εργαλείο για την αντιστροφή αυτής της ανησυχητικής τάσης.

Βιβλιογραφική τεκμηρίωση

1. Ahmed F, Endocrine Society. Obesity-associated cancer deaths tripled nationwide over past two decades. Press Release. Endocrine Society; 2025. Available from: https://www.endocrine.org/news-and-advocacy/news-room/endo-annual-meeting/endo-2025-press-releases/ahmed-press-release
2. Ahmed F, Malik FA, et al. Obesity-Related Cancer Deaths More Than Triple in U.S. Over Two Decades, 1999-2020. Presented at ENDO 2025. Available from: https://www.drugs.com/news/obesity-related-cancer-deaths-more-than-triple-u-s-125778.html
3. Flegal KM, Kit BK, Orpana H, Graubard BI. Overweight, Obesity, and Mortality from Cancer in a Prospectively Studied Cohort of U.S. Adults. N Engl J Med. 2007;356(6):1627–38.
4. Global Burden of Disease BMI Collaborators. Global, regional, and national burden of mortality and DALYs attributable to high body mass index from 1990 to 2021. BMC Public Health. 2025;25:23237.
5. Lauby-Secretan B, Scoccianti C, Loomis D, Grosse Y, Bianchini F, Straif K, International Agency for Research on Cancer Handbook Working Group. Body fatness and cancer — viewpoint of the IARC Working Group. N Engl J Med. 2016;375(8):794–8.
6. Islami F, Goding Sauer A, Miller KD, Siegel RL, Fedewa SA, Jacobs EJ, et al. Proportion and number of cancer cases and deaths attributable to potentially modifiable risk factors in the United States. CA Cancer J Clin. 2018;68(1):31–54.
7. Wolin KY, Carson K, Colditz GA. Obesity and cancer. Oncologist. 2010;15(6):556–65.
8. Schwingshackl L, Hoffmann G. Adherence to Mediterranean diet and risk of cancer: An updated systematic review and meta-analysis. Nutrients. 2015;7(4):2603–19.
9. Moore SC, Lee IM, Weiderpass E, Campbell PT, Sampson JN, Kitahara CM, et al. Association of leisure-time physical activity with risk of 26 types of cancer in 1.44 million adults. JAMA Intern Med. 2016;176(6):816–25.
10. World Health Organization. Report of the Commission on Ending Childhood Obesity. Geneva: WHO; 2016.
11. Sjöström L, Narbro K, Sjöström CD, Karason K, Larsson B, Wedel H, et al. Effects of bariatric surgery on mortality in Swedish obese subjects. N Engl J Med. 2007;357(8):741–52.